Tôi không phải kiểu người tin vào "khoảnh khắc thức tỉnh". Mọi thứ với tôi đến từ từ, qua nhiều năm làm sai, rồi nhận ra mình đã sai.
15 năm làm thiết kế trải nghiệm người dùng, tôi bắt đầu như mọi designer khác — tin rằng một giao diện đẹp có thể giải quyết hầu hết mọi vấn đề. Tôi học typography kỹ lưỡng, đọc về grid system, dành hàng giờ chỉnh khoảng cách giữa các chữ. Tôi tự hào về những sản phẩm trông tinh tế.
Nhưng có một điều cứ làm tôi bận tâm: các website tôi làm trông đẹp, nhưng dữ liệu thì không đẹp. Tỷ lệ thoát trang cao. Người dùng không tìm thấy thứ họ cần. Khách hàng quay lại phàn nàn, và tôi thường đổ lỗi cho marketing, cho developer, cho chính người dùng vì "chưa quen với thiết kế mới".
Một lần, mẹ tôi nhờ tôi tìm số điện thoại của một phòng khám trên website. Tôi mở trang web ra — một trang web mà nếu là đồng nghiệp, tôi sẽ khen là "sạch sẽ, tối giản". Mẹ nhìn màn hình một lúc rồi hỏi:
"Cái nút ba gạch đó là gì vậy con?"
Tôi không trả lời ngay được. Tôi đã thiết kế hamburger menu hàng trăm lần, chưa bao giờ nghĩ có người không biết đó là menu.
Hôm đó hai mẹ con mất gần 10 phút để tìm một số điện thoại.
Chuyện nhỏ thôi, nhưng nó ở lại trong đầu tôi khá lâu.
Sau đó, tôi bắt đầu chú ý hơn khi người khác dùng website — bạn bè, người thân, đồng nghiệp ngoài ngành. Tôi nhận ra điều mình đã bỏ qua suốt nhiều năm: phần lớn lúc người dùng bối rối, không phải vì giao diện xấu. Mà vì họ không biết mình đang ở đâu trên trang web, không biết có thể đi tiếp đến đâu, và không biết làm sao để quay lại.
Navigation. Lúc nào cũng là navigation.
Tôi không nghĩ mình là người đầu tiên phát hiện ra điều này — chắc chắn nhiều người đã viết về nó từ lâu. Chỉ là tôi mất khá nhiều năm mới thực sự nhìn thấy nó trong công việc của chính mình.
Tôi thử kiểm tra lại các dự án cũ. Nhiều trang web tôi từng tự hào về mặt thẩm mỹ thực ra có cấu trúc điều hướng khá rối. Menu nhiều tầng, đặt tên mơ hồ, ẩn các mục quan trọng phía sau những icon mà người dùng phải đoán. Tôi đã đổ rất nhiều công sức vào những thứ ít người để ý, trong khi thứ ảnh hưởng trực tiếp đến trải nghiệm thì lại làm qua loa.
Đây không phải kết luận dễ chịu. Nó có nghĩa là phần lớn công việc của tôi trong nhiều năm có thể đã giúp ích ít hơn tôi tưởng.
Tôi quyết định làm một công cụ tập trung vào đúng phần đó — navigation, không gì khác. Tôi đặt tên là Navi+ AI Menu Builder. Không có triết lý lớn lao đằng sau cái tên, chỉ là mô tả thẳng việc nó làm.
Tôi không phải developer mạnh. Giai đoạn đầu khá vất vả, và có nhiều lúc tôi tự hỏi liệu có ai thực sự cần một sản phẩm chỉ làm mỗi navigation hay không. Thị trường có vẻ thích những thứ hào nhoáng hơn — template đẹp, hiệu ứng động, AI builder.
Nhưng dần dần, tôi nhận được vài tin nhắn từ người dùng. Một chủ shop nhỏ nói menu mới giúp khách tìm sản phẩm dễ hơn. Một merchant kể mẹ anh ấy lần đầu tự mua được hàng trên website của con trai. Không phải những con số bùng nổ, chỉ là những cải thiện nhỏ, cụ thể, ở những nơi mà trước đây người dùng hay bị mắc kẹt.
Với tôi, vậy là đủ để tiếp tục.
Tôi vẫn còn nhiều thứ phải học. Navi+ AI Menu Builder chưa hoàn hảo — còn nhiều tính năng tôi muốn làm tốt hơn, nhiều phản hồi tôi chưa kịp xử lý. Nhưng tôi không còn cố thuyết phục bản thân rằng một giao diện đẹp là đủ. 15 năm làm nghề đã dạy tôi một điều đơn giản: nếu người dùng không tìm được đường, mọi thứ khác không quan trọng lắm.
Đó là tất cả những gì tôi đang cố làm cho đúng — chỉ một việc đó thôi.
— Khoi
Nếu bạn muốn thử Navi+ AI Menu Builder, có thể xem qua trang chủ hoặc đọc tài liệu hướng dẫn.